Kawa i zdrowie

Kofeina a sprawność

Kofeina a czujność

Właściwości kofeiny wzmagające czujność i pomagające utrzymać koncentrację są dobrze udokumentowane. Początkowy etap działania kofeiny jako łagodnego środka stymulującego ośrodkowy układ nerwowy jest związany z jej wpływem na receptory adenozyny w roli antagonisty. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności wykrył zależność przyczynowo -skutkową pomiędzy zażyciem 75 mg kofeiny oraz zwiększeniem poziomu koncentracji i czujności22.

Więcej informacji odnośnie kofeiny i sprawności psychicznej można znaleźć tutaj.

Kofeina a sprawność fizyczna

Kofeina posiada właściwości ergogeniczne, które wpływają na poprawę sprawności fizycznej podczas ćwiczeń wytrzymałościowych. Według Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności istnieje zależność przyczynowo-skutkową pomiędzy spożyciem kofeiny i zwiększonymi wytrzymałością i potencjałem wytrzymałościowym (w obydwu przypadkach przy spożyciu 3mg/kg masy ciała, 1 godzinę przed rozpoczęciem ćwiczeń) oraz zmniejszeniem dostrzeganego wysiłku (przy spożyciu 4 mg/kg masy ciała na godzinę przed rozpoczęciem ćwiczeń)23. Wpływ kofeiny na krótkotrwałe ćwiczenia wysiłkowe pozostaje nieznany.

Więcej informacji o kofeinie i sprawności fizycznej znajduje się tutaj.

Długotrwałe skutki spożywania kofeiny na funkcje mózgu

Kofeina wpływa na mózg poprzez działanie na zasadzie antagonisty receptorów adenozynowych A1 i A2A. Gdy kofeina jest wchłaniania w formie kawy, inne składniki kawy, takie jak polifenole o właściwościach przeciwutleniających, działają w różnych obszarach ciała i mogą mieć dodatkowy ochronny wpływ na organizm.

Kofeina a uzależnienie

Kwestia tego, czy kofeina jest substancją uzależniającą i czy zaprzestanie jej spożywania wywołuje objawy odstawienia, była szeroko omawiana. Nawyk najlepiej opisuje spożywanie kofeiny, gdyż oznacza to regularne spożywanie danego produktu. Nawyk i uzależnienie bardzo się różnią. Co więcej, według Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego, dana substancja musi spełnić 4 z 7 różnych kryteriów, aby zostać zaklasyfikowaną jako środek uzależniający. Jako że kofeina jest częstym elementem codziennej diety, nie jest droga i jest do niej łatwy dostęp, kilka kryteriów nie ma w tym przypadku żadnego zastosowania, a jedynie ograniczona liczba może w ogóle dotyczyć tego związku.

Jednym z kryteriów spełnionych przez kofeinę w tym zakresie jest rozpoznany syndrom odstawienia kofeiny, wpisany przez Amerykańskie Towarzystwo Psychologiczne na listę Diagnostycznego i Statystycznego Podręcznika Zaburzeń Psychicznych (wersja V)20. Należy jednak wiedzieć, że tylko podgrupy w populacji spożywającej kawę lub kofeinę odczuwają symptomy odstawienia (ból głowy, osłabienie koncentracji, senność). Objawy te pojawiają się około 12-24 godzin po nagłym zaprzestaniu spożywania kofeiny, a ich uciążliwość jest największa po 20-48 godzinach. Stopniowe zmniejszanie spożycia kofeiny na przestrzeni wielu dni nie doprowadza do pojawienia się takich objawów. Co więcej, badania pokazują, że kofeina nie aktywuje obszarów mózgu związanych z uzależnieniem i ośrodkiem nagrody, co dzieje się w przypadku ‘twardych’ narkotyków, dlatego też można stwierdzić, że kofeina nie jest substancją uzależniającą21.

Więcej informacji o kofeinie i uzależnieniu znajduje się tutaj.