Kawa i zdrowie

Kofeina a czynniki chorób układu sercowo-naczyniowego

W większość prospektywnych badań kohortowych analizujących spożycie kawy lub kofeiny nie wykryto żadnego szkodliwego wpływu kawy lub kofeiny na funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego. Nie znaleziono żadnych powiązań pomiędzy spożyciem kofeiny a arytmią29, migotaniem przedsionków30 czy zmiennością tętna31, w związku z czym osoby cierpiące na te przypadłości nie muszą powstrzymywać się od spożywania kofeiny. Badania analizujące niewydolność serca i chorobę wieńcową serca skupiły się na wpływie kawy na badanych, co oznacza, że składniki inne niż kofeina mogą także mieć udział w pozytywnym oddziaływaniu na te patologie. Umiarkowane spożywanie kawy jest odwrotnie zależne do ryzyka wystąpienia niewydolności serca, gdzie największą odwrotną zależność zaobserwowano przy spożyciu 4 filiżanek kawy dziennie32. Z podobnych względów spożycie kawy nie zwiększa długookresowego ryzyka wystąpienia choroby wieńcowej, a wręcz zdaje się je obniżać u kobiet33.

Więcej informacji na temat kawy i zdrowia układu sercowo-naczyniowego znajduje się tutaj.

Kofeina a ciśnienie krwi

Kofeina powoduje nieznaczne i krótkotrwałe zwiększenie ciśnienia krwi. Przy spożywaniu małych dawek, działanie to można porównać do krótkotrwałego wzrostu ciśnienia doświadczanego podczas rozmowy. Metaanaliza 16 badań wykazała, że proces wchłaniania kofeiny prowadzi do krótkotrwałych wzrostów ciśnienia krwi o średniej wartości 4.16 mmHg (2.13–6.20) dla ciśnienia skurczowego oraz 2.41 mmHg (0.98–3.84) dla ciśnienia rozkurczowego. Spożycie kawy prowadzi natomiast do umiarkowanych i nieznacznych wzrostów ciśnienia [skurczowe: 1.22 mmHg (0.52–1.92) i rozkurczowe: 0.49 mmHg (0.06–1.04)]. Kofeina nie ma żadnego wpływu na tętno34.

Różnica pomiędzy wpływem kawy oraz kofeiny na ciśnienie krwi jest wynikiem obecności innych składników - osłabiających działanie kofeiny - w kawie. Ryzyko wystąpienia nadciśnienia związanego ze spożywaniem kawy może się różnić zależnie od genotypu P450-1A2, gdzie osoby mające powolną przemianę materii są bardziej narażone na zachorowanie35. Ogólnie rzecz biorąc, spożywanie kawy nie jest łączone ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia nadciśnienia36.

Więcej informacji na temat kawy i ciśnienia krwi znajduje się tutaj.

Kofeina a cholesterol

Kofeina nie jest związana ze zwiększonym poziomem cholesterolu. Przeprowadzone niedawno badanie, w którym udział wzięły osoby biorące leki zawierające kofeinę, nie wykazało żadnych powiązań pomiędzy stężeniem kofeiny a poziomem cholesterolu i lipoprotein o małej gęstości (LDL) w żadnej grupie badanych37. Sytuacja wygląda nieco inaczej w przypadku kawy. W ramach pewnej metaanalizy przeprowadzono badania z wykorzystaniem kawy filtrowanej i wykazano, że nie miała ona żadnego wpływu na cholesterol w surowicy. Spożywanie niefiltrowanej kawy prowadziło natomiast do wzrostu ilości cholesterolu w surowicy i poziomu lipoprotein o małej gęstości (LDL)38 z powodu obecności innych składników kawy. Skutki te są krótkotrwałe i mogą zostać zredukowane poprzez zaprzestanie spożywania niefiltrowanej kawy.

Więcej informacji o kawie i cholesterolu znajduje się tutaj.

Kofeina a homocysteina

Są pewne dowody na to, że spożywanie dużych ilości kawy może wpłynąć na podwyższenie poziomu homocysteiny we krwi. Kofeina także zwiększa poziom homocysteiny, choć jej wpływ jest pięć razy niższy niż w przypadku kawy39. Nie jest jednak jasne, czy zmniejszenie poziomu homocysteiny prowadzi do zmniejszenia ryzyka chorób sercowo-naczyniowych ani czy istnieje związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy wysokim poziomem homocysteiny i chorobami sercowo-naczyniowymi.